PDF TEI XML Stephanus Galdeti — Dicta domini Symonis de Valle Scolarum
work in progress — Edited by: Alexandra Baneu — Project NOTA-ERC
|P1 13r| |P2 28v| Dicta domini1 Symonis de Valle Scolarum. De dictis domini Evrardi acceptat tres: quod Deus 2 potest moveri intentionaliter, quod non est possibilis species infinita, quod est possibilis linea infinita 3.
In questione erunt tres articuli in quorum primo videndum de deformiter agere.
Et4 sit prima conclusio5, quod non est dare minimum deformiter agere.
Corollarium, quod non obstante hoc, est dare maximum deformiter agere secundum speciem et secundum gradum in certa creatura.
Corollarium: in nulla latitudine ipsius deformiter agere se habenti per modum communiter seu distincti est possibilis gradus infinite remissum.
Secunda conclusio6: creatura rationalis deformans se recto7 iudicio universali plus peccat quam difformans se recto iudicio particulari.
Corollarium: conformans8 |P2 29r| se recto iudicio universali et difformans se recto iudicio particulari recte contradicit sibi in re.
Corollarium, quod stantibus legibus ordinatis non quilibet habens iudicium rationis potest habere quamlibet ignorantiam sine culpa stante iudicio rationis.
Tertia conclusio9: licitum est creature rationali studere in libris eorum qui transgressi sunt legem Christi seu eius mandata.
Corollarium, quod licet in sanctis exortationibus devotis predicationibus11 eorum dicta allegare.
Corollarium, quod aliquando fictionibus licitum est uti.
Corollarium, quod aliquando melius est allegare dicta gentilium quam christianorum.
Quarta conclusio12, quod creatura rationalis in suo deformiter agere tenetur ad aliquid quod sua conscientia detestatur.
Corollarium, quod voluntas semper visetur cotingenter illud quod est magis aparens sibi.
Corollarium, quod conscientia erronea obligat secundum totam latitudinem capacitatis sue ad illud quod per ipsam detestatur.
Secundus articulus est in quo videndum est de creature rationalis posse.
Et sit prima conclusio13 14 ista, quod cuilibet potentie finite necessario corespondet finite agere adequatum illi potentie.
Corollarium: cuilibet potentie proportionaliter intensiori corespondet proportionaliter intensius adequate. Voco agere adequate quod corespondet potentie secundum ultimum sue causalitatis.
Corollarium, quod nullum agere alicuius potentie active mensuratur in esse agere ex mensura agendi ita quod, si agere alicuius effectus esset agere in hora aliquem effectum, si fieret agere pro medietate hore, non intensius esset agere.
Secunda conclusio15 16, quod nullum agere instantanee est agere intensius tempus quam agere temporaliter respectu eiusdem terminum actionis.
Corollarium, quod quelibet potentia finita potest agere instantanee et producere omnem effectum quem continet active, et hec est vera ex parte ipsius17 potentie active, quia 18 bene posset habere tantam resistentiam quod non posset.
Corollarium, quod omnis potentia activa que agit sine resistentia pativi potest in instanti agere sicut quando non habet contrarium |P2 29v| impeditum.
Corollarium, quod quelibet voluntas creata suum velle vel nolle quantumcumque intensum quod active et causaliter continet19 potest instantanee producere.
Tertia conclusio20: pro quacumque mensura essendi aliquis effectus fluit a creatura rationali ille effectus est contingens contingentia antecedente.
Corollarium, quod quilibet effectus21 pro quocumque instanti fluit a voluntate non est necessarius necessitate consequente.
Corollarium, quod libertas voluntatis create ad presens proprie et maxime refertur ita quod plus respicit instans presens quam futurum.
Corollarium, quod voluntas pro primo instanti sui esse potest imputabiliter agere meritorie vel demeritorie.
Quarta conclusio22 23: possibile fuit voluntatem creatam immediate post primum instans sui esse peccare in tempore.
Corollarium: non est possibile aliquod primum agere voluntatis create vel increate esse immediate post primum instans.
Corollarium, quod nulle due actiones possunt esse sibi plus immediate quam actio bis replicata.
Tertius articulus est24 in quo est videre de peccati mortalis mensuratione.
Et erit prima conclusio25 26 quod impossibile est actum divine iustitie esse mensuram intrinsecam alicuius rei citra ipsam.
Corollarium, quod non stat aliquid citra Deum esse et non mensurari causaliter per divinum esse.
Corollarium, quod cuiuslibet creabilis seu creati esse divina essentia est immense ratio exemplaris sive causalis mensura.
Corollarium, quod divinum esse est eque cuiuslibet creati esse mensura causalis et formativa, sicut est sui esse mensura formalis et positiva.
Corollarium, quod actus divine iustitie non est intensius causale27 posse respectu unius effectus magni quam parvi nec infiniti, si sit possibilis, quam finiti.
Secunda conclusio28, quod, quamvis divina iustitia sit immensa, non |P1 13v| tamen est possibile participari a creato vel creabili esse secundum totam latitudinem citra se.
Corollarium, quod non omnis perfectio simpliciter in esse sub omni gradu 29 citra primum est participabilis ad extra.
Corollarium, quod aliqua est possibilis suprema30 species iustitie creabilis et solum finita.
Corollarium 31, quod non inter quemlibet gradum finitum et consimilis denominationis immensus est infinita latitudo iustitie media.
Corollarium, quod sicut latitudo iustitie derivabilis ab immensa est solum finita latitudo, ita latitudo possibilis obliquitatis et deformitatis opposite. Et per consequens tota latitudo specierum possibilium in esse culpe est solum finita.
|P2 30r| Tertia conclusio32: quodlibet deformiter agere creature rationalis a priori mensuratur per actum divine iustitie33 obligantis ad non peccandum.
Corollarium, quod non obstante obligatione immensa actus deformitatis est solum finite malus et finite imputabilis ad mensuram.
Corollarium, quod omnes circumstantie alicuius deformitatis mensurantur penes actum divine iustitie obligantis sive bone sive male, bone effective, male obligative.
Quarta conclusio34: divinam iustitiam cuilibet culpe mortali de condigno vel de35 congruo corespondet aliquis maximus gradus pene supponendo culpam esse finitam solum.
Corollarium: cuilibet gradui culpe intensiori in esse culpe proportionaliter corespondet gradus pene intensiorum et maximus et finitus secundum divinam iustitiam commutativam et distributivam.
Corollarium, quod quelibet culpa sive venialis sive mortalis privat iustitiam sibi oppositam. Hec de illo36.
1 domini] sup. lin. P1 P22 Deus] non add. sed del. P13 infinita] pete de quibus fuit collatio inter baccalarios anni precedentis add. in marg. P1;de Valle Scolarium add. in marg. P14 et] om. P25 prima conclusio] iter. in marg. P16 secunda conclusio] iter. in marg. P17 recto] necessario P28 conformans] difformans a. c. P19 tertia conclusio] iter. in marg. P111 predicationibus] prediconibus10 P110 prediconibus] dub. P112 quarta conclusio] iter. in marg. P113 prima conclusio] iter. in marg. P114 conclusio] pari ratione esset dare maximam materiam producibilium etc. add. in marg. P1;acceptati hoc add. in marg. P1;vide Dulmenton et similia add. in marg. P115 secunda conclusio] iter. in marg. P116 conclusio] Augustini cum corolariis add. in marg. P117 ipsius] unius P218 quia] l add. sed del. P219 continet] concurret P220 tertia conclusio] iter. in marg. P121 effectus] pro quo P222 quarta conclusio] iter. in marg. P123 conclusio] Augustini cum corolariis add. in marg. P124 est] sup. lin. P125 prima conclusio] iter. in marg. P126 conclusio] acceptati hoc add. in marg. P127 causale] causaliter a. c. P128 secunda conclusio] iter. in marg. P129 gradu] sub add. sed del. P130 possibilis suprema] suprema possibilis a. c. P231 Corollarium] Robertus add. in marg. P132 tertia conclusio] iter. in marg. P133 divine iustitie] iustitie divine a. c. P234 quarta conclusio] iter. in marg. P135 de] om. P236 hec de illo] om. P2
