Project NOTA Database
Project NOTA Database
Browse
Manuscripts
Persons
Visualize
Networks
Maps
Timelines
Texts
About
Utrum simul quis possit peccare venialiter et mereri vitam eternam
Edition
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?> <!DOCTYPE TEI PUBLIC "-//TEI P5//DTD Main Document Type//EN" "tei_all.dtd"> <TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Utrum simul quis possit peccare venialiter et mereri vitam eternam</title> <author>Stephanus Galdeti</author> </titleStmt> <editionStmt> <edition>work in progress</edition> <respStmt> <resp>Edited by</resp> <name>Florina Hariga</name> </respStmt> </editionStmt> <publicationStmt> <distributor>Project NOTA-ERC</distributor> <date when="2026-06-26"/> </publicationStmt> <seriesStmt> <title/> </seriesStmt> <sourceDesc> <listWit> <witness xml:id="P1">Paris, BnF lat. 16408</witness> <witness xml:id="P2">Paris, BnF lat. 16409</witness> </listWit> <listObject> <object corresp="#P1"> <objectIdentifier> <objectName>Paris, BnF lat. 16408</objectName> </objectIdentifier> <ab type="meta" subtype="label">BnF. Département des Manuscrits. Latin 16408</ab> <ab type="meta" subtype="attribution">Bibliothèque nationale de France</ab> <ab type="meta" subtype="license">https://gallica.bnf.fr/html/und/conditions-dutilisation-des-contenus-de-gallica</ab> <ab type="meta" subtype="logo">https://gallica.bnf.fr/mbImage/logos/logo-bnf.png</ab> <ab type="meta" subtype="related">https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b52514617v</ab> <ab type="meta" subtype="description">Questions de théologie et notes diverses dans lesquelles figurent Amand de Valenciennes et beaucoup de professeurs de Paris.</ab> </object> <object corresp="#P2"> <objectIdentifier> <objectName>Paris, BnF lat. 16409</objectName> </objectIdentifier> <ab type="meta" subtype="label">BnF. Département des Manuscrits. Latin 16409</ab> <ab type="meta" subtype="attribution">Bibliothèque nationale de France</ab> <ab type="meta" subtype="license">https://gallica.bnf.fr/html/und/conditions-dutilisation-des-contenus-de-gallica</ab> <ab type="meta" subtype="logo">https://gallica.bnf.fr/mbImage/logos/logo-bnf.png</ab> <ab type="meta" subtype="related">https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b52514430s</ab> <ab type="meta" subtype="description">Thèses théologiques, paraissant avoir été recueillies à Paris par Thomas de Cracovie.</ab> </object> </listObject> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <variantEncoding method="double-end-point" location="internal"/> </encodingDesc> </teiHeader> <text xml:lang="la"> <body> <div> <p><cb ed="#P1" n="73r" facs="https://gallica.bnf.fr/iiif/ark:/12148/btv1b52514617v/f160/full/full/0/native.jpg"/><cb ed="#P2" n="120r" facs="https://gallica.bnf.fr/iiif/ark:/12148/btv1b52514430s/f255/full/full/0/native.jpg"/> <anchor xml:id="afn2"/>Utrum<app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">13 folio</rdg></app> simul quis possit peccare venialiter et mereri vitam eternam </p> <p>De posse, peccato veniali, merito, similitudine, aliqua considerata occurerunt. ter in <name>Clivinton</name><app from="#afn2"><rdg type="om." wit="#P2"/></app> </p> <p>Primo, questio querit de triplici possibilitate de qua possunt poni tres conclusiones affirmative, scilicet quod possibile est peccare venialiter; secundo, quod possibile est mereri vitam eternam; tertio, quod possibilia sunt ista simul. </p> <p>Hec autem tertia conclusio potest subdividi dicendo: primo, quod hoc est possibile per diversos actus, quia non est repugnantia obligationum <anchor xml:id="afn3"/>vel inputationum<app from="#afn3"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app>, scilicet ad penam<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">eter</witDetail></app> temporalem et gloriam eternam, nec<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">in con</witDetail></app> retributionum succesive. </p> <p>Secundo dici potest quod hoc est impossibile per eundem actum, nam vel talis actus est factus cum omnibus circumstantiis cum quibus debet fieri, ut sit bonus moraliter et tunc, scilicet fiat ex gratia erit meritorius et nullo modo defectuosus, nec alico modo peccatum. Si autem non est factus ut debet etc., non potest procedere ex caritate, que non agit propriam, ut arguatur sic omne meritum est ex caritate <cb ed="#P2" n="120v" facs="https://gallica.bnf.fr/iiif/ark:/12148/btv1b52514430s/f256/full/full/0/native.jpg"/> nullum peccatum est ex caritate quamvis aliquod stet cum caritate, igitur. Item talis actus vel esset simpliciter eligibilis et tunc eligendum esset peccare, vel non, et hoc non cum eterna vita sit magis eligibilis quam pena eterna fugibilis etc. Ex primo medio vel simili probat <name>Gregorius</name> nullum esse actum indifferentem ad bonum vel malum moraliter. Item non est possibile eundem actum esse difformum et conformum <anchor xml:id="afn6"/>eidem<app from="#afn6"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> legi eterne. </p> <p>Due prime conclusiones, scilicet prima et secunda, dubitabiliores sunt tertia. Prima namque dubia de potestate peccandi venialiter ex tertius. Primo ex hoc quod omne peccatum ut ex aliquibus dictis supra potest aparere sit transgressio eterne legis immense obligantis. Tertio propter ofensam persone vel essentie immense dignitatis. Tertio propter inproportionem temporalis et eterne penalitatis, quia videtur quod nullarum malitiarum possit esse similis proportio. Alie cause tanguntur supra de perfectione que facit mortalem. De veniali indecente cum mortali et sic de similibus eis quibus videtur in quolibet actu defectuose sufficiens imputabilitas ad <anchor xml:id="afn7"/>penam<app from="#afn7"><rdg wit="#P2">vitam</rdg></app> eternam. </p> <p>Secunda conclusio potest corelari esse dubia propter defectum libertatis ex divina prescientie. Item, quia ad absolute mereri requiritur esse predestinatum et <anchor xml:id="afn8"/>in gratia<app from="#afn8"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> quod non est in potestate viatoris. Item, quia in nullo est intrinseca imputabilitas vel dignitas ad eternum premium. Item, quia Deus non dat propter merita gloriam, sed potius econtra. </p> <p>In tertio dubio possunt tangi alique difficultates pro et contra vel in processu tangent arguentes. Pro omnibus difficultatibus vel aliis quas premitteret recurere ad rerum omnium causam et difficultatum omnium unicum salutium, scilicet ad Dei liberrimam voluntatem. Sic liberrime obligante sub certa pena eterna vel temporali de qua tamen multa ad propositum possunt tangi dubia.</p> <p>An sit causa<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P2">cuiuslibet</witDetail></app> possibilitatis cuiuslibet <anchor xml:id="afn10"/>negationis<app from="#afn10"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <anchor xml:id="afn11"/>etc.<app from="#afn11"><witDetail type="iter. sup. lin." wit="#P1"/></app>, ut actor <title>De causa Dei</title> ponit vel non ut alii corelare dicunt.</p> <p><cb ed="#P2" n="121r" facs="https://gallica.bnf.fr/iiif/ark:/12148/btv1b52514430s/f257/full/full/0/native.jpg"/> An sit causa precisa unde actus aliquis est meritorius vel sit prius <anchor xml:id="afn12"/>natura<app from="#afn12"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> talis actus sit imputabilis. </p> <p>An possit libere seu ex sua libertate pro qualicumque actu dare vitam eternam et an hoc sit ipsum esse meritum.</p> <p>An sit causa quare A actus sit factus est peccatum et quare veniale vel mortale, nam iustum est sic esse.</p> <p>An quecumque vult ad extra libere contingenter vult <name>Bokinkam</name> quod non de Adam fuisse vel esse et quod horum est prius necesse esse. </p> <p>An immense obliget vel finite tantum est difficultas, sicut de agere et multa alia.</p> <p>Potest tamen ad propositum de ipsa formari dubium an divina voluntas <anchor xml:id="afn13"/>ex sua libertate<app from="#afn13"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> eundem actum possit inputare ad penam temporalem et premium eternum ac per hoc pars affirmativa conclusionis vera sit. </p> <p>Divina voluntas est causa omnis varietatis rerum <anchor xml:id="afn14fn15"/>specifice et mortalis<app from="#afn14fn15"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/><rdg type="om." wit="#P2"/></app>, et finitatis, et novitatis temporalis ex sua libertate et ideo ad ipsam pro omnibus que in titulo tibi <anchor xml:id="afn16"/>finaliter<app from="#afn16"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> occurent difficilia<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P2">recurre</witDetail></app> retine. </p> <p>Ad huc <anchor xml:id="afn18"/>magis<app from="#afn18"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> confidera de proposito<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P2">voluntas</witDetail></app>. </p> </div> <div> <p><cb ed="#P1" n="73v" facs="https://gallica.bnf.fr/iiif/ark:/12148/btv1b52514617v/f161/full/full/0/native.jpg"/> <anchor xml:id="afn20"/>De causa possibilitatis rerum, de causa tertie impossibilitatis per eundem actum et possibilitatis per diversum aliquid<app from="#afn20"><rdg type="om." wit="#P2"/></app>.</p> <p>A voluntate creata non est <anchor xml:id="afn21"/>nec potest esse<app from="#afn21"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> quod aliquis actus suus sit veniale peccatum, quamvis enim ab ipsa et divina agente principaliter sit A actum suum esse ab ipsa sola sic ipsum esse peccatum, ymo forsan esse mortale, <anchor xml:id="afn22"/>penam<app from="#afn22"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> tamen ipsum esse venialem a sola divina voluntate est. Considera de hiis<app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">prima conclusio</rdg></app>. </p> <p>A sola divina voluntate est quod actus aliquis inputetur ad premium, ymo quod sit inputabilis intrinsece, sed quod imputetur est ab ipsa libere quod sit imputabilis est ab ipsa neccesario. Non quidem per actionem elicitam, sed ista causalis vera est, quia Deus vult ipsum esse imputabilem vel forsan a divino posse. De hoc considera<app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">secunda</rdg></app>. </p> <p><anchor xml:id="afn25"/>Sicut vult Adam fuisse vel sic esse ut primum principium significat<app from="#afn25"><rdg type="om." wit="#P2"/></app>. </p> <p> <del>Nullus actus ex se et intrinsece est imputabilis vel acceptabilis. Non enim est acceptabilis nisi quia aliquis est qui potest ipsum acceptare. Ex nulla efficientia seu etiam formali asistentia Spiritus Sancti ut forme vitalis et habitualis ipsi merito redditur actus intrinsece imputabilis. Patet nam nec efficientia divina hoc habet que tamen est eque immensa et eque intrinseca actui, esset a qua sola potest esse huius actus. Item illa circumstantia non est laudabilis, quia nec Deo, nec voluntati, quia Deus non videretur etc. Et per consequens nec per hoc quod est a creata caritate est actus meritorius, sed a sola divina libertate<app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">esse posse scire velle velle scire a divino esse quecumque necessitas et impossibilitas a posse possibilitas a scire scibilitas necessariorum a velle existentia fuit</rdg></app>. </del> </p> <p> <del>Adverte quod rerum actualis existentia est a liberrimo Dei velle principali et hoc active et elicitive eo quod, scilicet <anchor xml:id="afn27"/>actu<app from="#afn27"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> existentia a Deo aguntur earum futuritio a Dei velle non tamen active continetur tamen, quia nulla quin aliter naturaliter vult illa fore. Preteritio a Dei<app><witDetail type="add. sup. lin. sed del." wit="#P1">illa</witDetail></app> voluisse illa esse et forsan non A velle illa fuisse vel si sic non tamen continetur propter<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">hoc</witDetail></app> articulum de hoc <name>Bokinkam</name><app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">A dependens</rdg></app>. </del> </p> <p> <del>Rerum possibilitas a Dei posse antecedente quodammodo natura Dei velle non tamen active, id est, ista causalis est vera, quia Deus potest etc<app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">de ordinibus et prioritatibus</rdg></app>.</del> </p> <p><del>An autem a divino scire, scilicet <anchor xml:id="afn32"/>dici potest aliquid<app from="#afn32"><witDetail type="a. c." wit="#P1">aliquid potest dici</witDetail></app>, forsan quod verorum necessariorum, <anchor xml:id="afn33"/>quia esto quod non vellet tamen sciret<app from="#afn33"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> scibilitas est originaliter a Dei scire licet contingentium <anchor xml:id="afn34"/>scientia sit</del><app from="#afn34"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del>a velle</del>. </p> <p> <del>A divino vero esse est necessitas omnium verorum necessariorum si sit alica entitas, et ideo si respectu eorum qui atribuntur ipsi esse posse scire sit velle, et illa sint a Deo volita, sunt posteriora divino velle de ipsis, id est non quia vult precise etc. </del> </p> <p> <del>Ex hiis patet quod impunitas actus est a divino posse necessario non elicitive, nec per velle antecedenter saltem liberum. Actualis autem imputatio est liberrima a divino velle quo actualiter imputat certa. Hoc diceret <name>Bredwardinus</name> utrumque esse a divino velle actualissimo.</del> </p> <p> <del>Averte de distinctione inter velle Dei quo vult pro aliquo actu finaliter dare vitam eternam, nam et hoc solum vult pro meritis predestinare, et hec non est mereri <anchor xml:id="afn35"/>causa<app from="#afn35"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app>. Et de velle quo vult actum esse dignum vita eterna, et imputabilem quamvis non de inesse absolute imputatum, nam istud causat mereri. Per hoc patet de prescito et predestinatu<app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">nota precisionem</rdg></app>. </del> </p> <p> <del>Etiam inter velle quo vult aliquem voluntati beneplaciti <anchor xml:id="afn37"/>omne<app from="#afn37"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> fore vel fieri, et velle quo simpliciter complaceret in bone et iuste vel quo complexe vult a taliter esse vel fieri vel sufficeret esse iustum, nam ultimum est<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">ly</witDetail></app> lex eterna. Similia latenter habe pro argumentis que fient. </del> </p> <p><anchor xml:id="afn39"/><del><name>Astona</name>, <name>Braquin</name>, <name>Bredwardinus</name></del><app from="#afn39"><witDetail type="in marg. inf." wit="#P1"/></app> <del> </del></p> <p><anchor xml:id="afn40"/><del>Finis quod omnis possibilitas a Deo est de non implicatione non est forsan necesse propter necessitatem puram, solum a carentia divini velle</del><app from="#afn40"><witDetail type="in marg. inf." wit="#P1"/></app>. </p> </div> <div> <p><cb ed="#P1" n="74r" facs="https://gallica.bnf.fr/iiif/ark:/12148/btv1b52514617v/f162/full/full/0/native.jpg"/> <anchor xml:id="afn41"/>Vel simul sit possibile eundem mereri vitam eternam et peccare venialiter est ab eius omnipotentia infinita<app from="#afn41"><rdg type="om." wit="#P2"/></app></p> <p>Tertia quod simul possit per actus diversos quis peccare venialiter et mereri<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P2">v</witDetail></app> vitam eternam est ab eiusdem posse. Et quod Deus <anchor xml:id="afn43"/>de<app from="#afn43"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> facto sic contingat est ab eiusdem liberrima voluntate<app><rdg type="add. in marg. sup." wit="#P1">vel simul sit possibile eundem mereri vitam eternam et peccare venialiter est ab eius omnipotentia infinita</rdg></app>. </p> <p>Et quod non possit quis per eundem actum non contingit ex defectu vel ex repugnantia ad potentiam Dei infinitam, sed quia repugnat eiusdem <cb ed="#P2" n="121v" facs="https://gallica.bnf.fr/iiif/ark:/12148/btv1b52514430s/f258/full/full/0/native.jpg"/> iustissime voluntati et equitati <name>Ybernicus</name> de dampnatione innocentis, <anchor xml:id="afn45"/>inquit<app from="#afn45"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app>, „potest quidem de potentia, sed <anchor xml:id="afn46"/>non<app from="#afn46"><rdg type="om." wit="#P2"/></app> de iustitia”. Gen. 19, Angelus Loth <anchor xml:id="afn47"/>petiti<app from="#afn47"><rdg wit="#P2">petenti</rdg></app> ut posset intrare quamdam portam civitatis quando Sodoma fuerat subvertenti dicit <q type="biblical">non possum <anchor xml:id="afn48"/>quidquam<app from="#afn48"><rdg wit="#P2">quodpiam</rdg></app> facere donec illo introeas</q> super quo <name>Augustinus</name> et recitatur in 1 libro, distinctione 43: „non posse, inquit, dixit utique <anchor xml:id="afn49"/>quod<app from="#afn49"><rdg wit="#P2">aliquid</rdg></app> poterat per potentiam, sed non per iustitiam”. Idem super illud Matth. 19: <q type="biblical">facilius camelum</q>, verba supradicta potest quidam. Ex suprascriptis aliqua pone ad propositum. </p> <p>In tertio puncto potest esse triplex dubium. Primo an sit possibile eundem per diversos actus ordinari ad penam temporalem et vitam eternam quod posset videri impossibile<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">quod</witDetail></app> ex eo quod tunc Deus eundem diligeret et odiret vel propter aliquam causam si melior occurat. </p> <p>Vel an per eundem actum sit hoc possibile quod dupliciter <anchor xml:id="afn51"/>potest<app from="#afn51"><witDetail type="p. c." wit="#P1"/></app> esse dubium vel, quia dubium est an Deus actum venialem et male factum qui est dignus pena<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P2">eterna</witDetail></app> temporali possit inputare ad eternum premium post illam penam <anchor xml:id="afn53"/>inflictam<app from="#afn53"><witDetail type="a. c." wit="#P1">facta</witDetail></app> etc. Nam trium talium inputationum sunt <anchor xml:id="afn66"/>possibiles etc., et <anchor xml:id="afn54"/>hic<app from="#afn54"><rdg wit="#P2">hoc</rdg></app> non videtur possibile, scilicet actum malum acceptare, <anchor xml:id="afn56fn57"/>et hoc est ex necessaria<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P2">coi</witDetail></app> concomitantia ad divinam iustitiam<app from="#afn56fn57"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/><witDetail type="a. c." wit="#P1">ymo nec indirecte ut dicunt aliqui</witDetail></app>. </p> <p>Aliter istud membrum <anchor xml:id="afn58"/>possit<app from="#afn58"><rdg wit="#P2">potest</rdg></app> esse dubium videlicet, quia Deus actum bonum meritorium, quia non est summus aut aliunde <anchor xml:id="afn59"/>que<app from="#afn59"><witDetail type="a. c." wit="#P1">quia</witDetail></app> non est mala circumstantia possit imputare ad penam temporalem quam etiam iustissimo absque peccato sue vel defectu conclusionis potest imputare, et hoc dubium. </p> <p>Etiam apud aliquos de non intrinseco bono aut digno, nec etiam malo reputatur impossibile quod possit imputare ad premium, quamvis enim gratis possit conferre<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P2">ab ni</witDetail></app> absque merito. Non tamen pro merito, nisi sit intrinsece acceptabile. </p> <p>Aliud dubium posset circa hoc <anchor xml:id="afn61"/>quartum<app from="#afn61"><witDetail type="p. c." wit="#P1"/></app> punctum de eodem actu propter diversas circumstantias, sed istud sublatum est, quia non est possibile eundem esse bonum et malum, ymo nec forsan indifferentem. </p> <p>De indifferenti etiam dubitari potest, quia posset, ut videtur, acceptari et ad penam imputari, ut videtur, <cb ed="#P2" n="122r" facs="https://gallica.bnf.fr/iiif/ark:/12148/btv1b52514430s/f259/full/full/0/native.jpg"/> ex tactis. </p> <p><anchor xml:id="afn62"/>De hiis magis considera<app from="#afn62"><rdg type="om." wit="#P2"/></app>. </p> <p>Pone probabiliter quod omnem actum libere factum non deformem seu difformem eterne legi, et per consequens conformem sibi potest libere ad eternum premium acceptare. Sed an pro illo sub alica ratione possit punire, sicut et iustum punit, et alienum defectum videtur inputare dubium aliqualiter<app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">s</rdg></app>. </p> <p>Sed istud non este ad propositum, nam et si sic esset possibile Deo non tamen propter hoc huiusmodi creatura peccaret venialiter per illum actum conformem legi eterne.</p> <p>Ex hiis patere potest intrinsecam imputationem ad premium provenire ex conformitate ad legem eternam que nullam dignitatem, sed solam possibilitatem ponit. </p> <p>Sed que divina sit inter legem<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P2">et</witDetail></app> eternam et Dei voluntatem acceptantem ad premium. Patet ex dictis de lege eterna que est voluntas qua vult huiusmodi actum esse iustum, non tamen propter hoc dignum, nec meritorium, sed voluntate acceptante vult ipsum esse meritorium. Ita quod distinctio est in divinis volitis etc. </p> </div> <div> <p><cb ed="#P1" n="74v" facs="https://gallica.bnf.fr/iiif/ark:/12148/btv1b52514617v/f163/full/full/0/native.jpg"/> <del>In hiis sequendo actorem <title>De causa Dei</title> salvantem voluntatem Dei principalissimam ad quam omnia reducendam. <name>Augustinus</name> contra philosophantes actualissimam <anchor xml:id="afn65"/>omnium</del><app from="#afn65"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del>possitiones et omnium quorum est aliqua causa<app from="#afn66"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> non motam ab alico extrinsece liberalissimam <anchor xml:id="afn67"/>omnia<app from="#afn67"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> gratis dantem, et cetera ut difficultates exigent etc. Non a libertate nostra independentem in suis volitis ex se determinative</del><app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">considera dignitatem</rdg></app>. </p> <p><del>Collige puncta tangenda finaliter pro tribus difficultatibus quanto poterit difficiliora et latenter et inexpugnabiliter sustinibilia, sine repugnantia in positione et refferentibus</del><app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">premittenda</rdg></app>. </p> <p><anchor xml:id="afn70"/><del>Ter.<app from="#afn70"><witDetail type="a. c." wit="#P1">circa</witDetail></app> Primum. Prima conclusio: nulla<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">viatori possibilis</witDetail><witDetail type="add. sup. lin. sed del." wit="#P1">potest esse</witDetail></app> est possibilis viatori eterne legis</del><app><witDetail type="add. sup. lin. sed del." wit="#P1">possibilis potest esse</witDetail></app> <del>trangressio</del><app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">est</witDetail></app> <del>ex aliqua sibi intrinseca circumstantia venialis, sed, scilicet aliqua sit talis hoc est ex <anchor xml:id="afn75"/>divina</del><app from="#afn75"><witDetail type="p. c." wit="#P1"/></app> <anchor xml:id="afn76"/><del>lege<app from="#afn76"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> misericorditer obligante ipse te iudicabit etc. </del></p> <p><del>Nulla <anchor xml:id="afn77"/>est possibilis viatori</del><app from="#afn77"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del>eterne legis inpletio</del><app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">est</witDetail><witDetail type="add. sup. lin. sed del." wit="#P1">potest esse ex se</witDetail></app> <del>in eternum premium iuste commutabilis seu <anchor xml:id="afn80"/>eiusdem<app from="#afn80"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> condigne meritoria, sed tamen ex Dei<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">lib gratuitissima et lib voluntate</witDetail></app> <anchor xml:id="afn82"/>voluntate<app from="#afn82"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> liberaliter acceptante</del><app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">per nullam unam actionem potest quis peccare venialiter</witDetail></app><app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">oppositum de Christo</rdg></app>.<del> </del></p> <p><del>Nulla viatoris actio potest esse <anchor xml:id="afn85"/>eterne legis<app from="#afn85"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> transgressio venialis et eiusdem inpletio salutaris a Dei <anchor xml:id="afn86"/>qualitercumque omnipotentia<app from="#afn86"><witDetail type="a. c." wit="#P1">omnipotentia qualitercumque</witDetail></app> dispensante<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">sequitur quod nulla potest esse mortalis actio in divinis</witDetail></app>. Media sequitur etiam quod non potest Dei voluntas actum <anchor xml:id="afn88fn89"/>difformem</del><app from="#afn88fn89"><witDetail type="p. c. sup. lin." wit="#P1"/><witDetail type="a. c." wit="#P1">defectuosum</witDetail></app> <del>imputare ad premium, <anchor xml:id="afn90"/>et per consequens conformem</del><app from="#afn90"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app>, <del>nec<app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">bonum</witDetail></app> ad suplicium</del><app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">Gregorius</rdg></app>.</p> <p><del>Ex prima sequitur quod quelibet trangressio <anchor xml:id="afn93"/>possibilis</del><app from="#afn93"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del>in electis, quamvis <anchor xml:id="afn94fn95"/>secundum legem premerito</del><app from="#afn94fn95"><witDetail type="p. c. sup. lin." wit="#P1"/><witDetail type="a. c." wit="#P1">repugnavit</witDetail></app> <del>incompossibilis sit causati, potest dici quodammodo <anchor xml:id="afn96"/>transgressio</del><app from="#afn96"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del>venialis. Deduc fortiter. </del></p> <p><del>Secundo sequitur quod multe prescitorum <anchor xml:id="afn97"/>vel aliqua</del><app from="#afn97"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del>transgressiones etiam secundum legem currentem compossibiles caritati possunt dici quodammodo mortales. Patet de peccato veniali in quo quid decedit. Patebit de omni verbo econverso <anchor xml:id="afn98"/>etc</del><app from="#afn98"><witDetail type="sub lin." wit="#P1"/></app>.</p> <p><del>Ex secunda sequitur quod nec creata caritas, nec etiam increata, ut forma habitualis actum meritorium principians dat actui meritorio <anchor xml:id="afn99"/>ad premium</del><app from="#afn99"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del>intrinsecam dignitatem. Deduc aliqualiter de merito</del><app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">electi</witDetail></app> <del>presciti qui nunquam <anchor xml:id="afn101"/>per hoc fuit dignus</del><app from="#afn101"><witDetail type="sub lin." wit="#P1"/></app>. <del> </del></p> <p> <del>Secundo sequitur quod non proprie propter actum meritorium datur eterna vita, set potius econtra. Deduc nunquam agit opus agentum. </del> </p> <p> <del>In Ps. <q type="biblical">nunquam in viis tuis ambulaverint</q>.</del> </p> <p><del>Premittenda</del><app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">conc</witDetail></app> <del>seu conclusionibus sunt</del><app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">quod presciens contra Ripam</rdg></app>. <del> </del></p> <p><del>Diffinitio peccati <name>Gregorii</name> probata. Diffinitio peccati venialis <anchor xml:id="afn104"/><name>Bokinkam</name></del><app from="#afn104"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del>ab qualiter collata. Item <anchor xml:id="afn105"/><name>Bredwardinus</name></del><app from="#afn105"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del>de merito ex hiis de <anchor xml:id="afn106"/>compossibilitate</del><app from="#afn106"><witDetail type="a. c." wit="#P1">possibilitate</witDetail></app>. </p> <p><del>Tertia conclusio: nulla eterne legis transgressio ad premium, nec eiusdem inpletio ad suplicium <anchor xml:id="afn107"/>a Deo</del><app from="#afn107"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del>iuste poterit imputari qualitercumque <anchor xml:id="afn108"/>eiusdem</del><app from="#afn108"><witDetail type="a. c." wit="#P1">di</witDetail></app> <del>omnipotentia dispersante</del><app><rdg type="add. in marg." wit="#P1">de quolibet puncto tres conclusiones</rdg></app>.</p> <p> <del>Ex hac sequitur quod nulla viatoris possibilis actio potest esse eterne legis transgressio venialis et eiusdem inpletio salutarum.</del> </p> <p><del>Ex hac sequitur</del><app><witDetail type="add. sed del." wit="#P1">quod et negativa</witDetail></app> <anchor xml:id="afn111"/><del>responsiva</del><app from="#afn111"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del>ad quesitum quod quamvis diversis actibus.</del></p> <p> <del>Peccatum est dictum vel factum contra legem eternam.</del> </p> <p> <del>Mortale dignum morte gratie et pene etc. ad propositum conclusionum, vel stabit, vel vivere, sicut de bene vivere. </del> </p> <p><del>Peccatum mortale cum quo non stat vita veniale cum quo stat vita, unde vero duplex gratie et glorie. Mereri <anchor xml:id="afn112"/>vitam eternam</del><app from="#afn112"><witDetail type="sup. lin." wit="#P1"/></app> <del><name>Bredwardinus</name>. Posse non oportet declarare. </del></p> <p> <del>Ex hiis procede. </del> </p> <p> <del>Pro conclusionibus describi per dignum vulgariter pena temporali et eterna etc.</del> </p> <p> <del>Consimiliter de peccato, consimiliter de mereri, considera.</del> </p> </div> </body> </text> </TEI>
Utrum simul quis possit peccare venialiter et mereri vitam eternam
...